Ειδικές Περιπτώσεις Υιοθεσίας: Ενήλικα, Δεύτερη, Παιδί με Αναπηρία
Δεν υπάρχει μία μόνο διαδρομή προς την υιοθεσία. Μερικοί γονείς έχουν ήδη ένα υιοθετημένο παιδί και θέλουν δεύτερο. Κάποιοι σκέφτονται να υιοθετήσουν ένα παιδί με αναπηρία. Άλλοι έχουν ήδη ανάδοχο παιδί και θέλουν να οριστικοποιήσουν τη σχέση. Και υπάρχουν όσοι αναρωτιούνται αν επιτρέπεται η υιοθεσία ενήλικα.
Κάθε μία από αυτές τις περιπτώσεις έχει ιδιαιτερότητες που αξίζει να κατανοήσετε πριν ξεκινήσετε.
Υιοθεσία Ενήλικα στην Ελλάδα
Ναι, επιτρέπεται κατ’ εξαίρεση — αλλά μόνο υπό τις ειδικές προϋποθέσεις του άρθρου 1579 ΑΚ: ο ενήλικος υιοθετούμενος πρέπει να είναι συγγενής έως τον τέταρτο βαθμό εξ αίματος ή εξ αγχιστείας του υιοθετούντος.
Βασικές διαφορές σε σχέση με την υιοθεσία ανηλίκου:
- Η υιοθεσία απαιτεί κοινή αίτηση του υιοθετούντος και του ενήλικου υιοθετούμενου.
- Εφαρμόζονται αναλόγως οι διατάξεις για την υιοθεσία ανηλίκου, εκτός αν προβλέπεται ειδικά διαφορετικά.
- Ο υιοθετών πρέπει να έχει συμπληρώσει το 40ό έτος και να είναι τουλάχιστον 18 χρόνια μεγαλύτερος από τον υιοθετούμενο.
- Η υιοθεσία απαγγέλλεται με δικαστική απόφαση.
- Αν ο ενήλικος είναι έγγαμος, απαιτείται και συναίνεση του/της συζύγου.
Η υιοθεσία ενηλίκου δημιουργεί έννομη σχέση γονέα και τέκνου, αλλά τα αποτελέσματά της διέπονται από τις ειδικές διατάξεις των άρθρων 1579-1585 ΑΚ.
Δεύτερη Υιοθεσία: Μπορώ να Υιοθετήσω Δεύτερο Παιδί;
Ναι. Το άρθρο 1547 ΑΚ επιτρέπει στο ίδιο πρόσωπο να υιοθετήσει περισσότερους ανηλίκους, με την ίδια πράξη ή διαδοχικά. Για κάθε νέα εγχώρια αίτηση ακολουθείται η τρέχουσα διαδικασία μέσω anynet.gr.
Σημαντικό: η προηγούμενη υιοθεσία αξιολογείται θετικά — αποδεικνύει γονεϊκή εμπειρία και ετοιμότητα. Ωστόσο, ο κοινωνικός λειτουργός θα εξετάσει πώς εντάχθηκε το πρώτο παιδί στην οικογένεια, αν υπάρχουν εκκρεμότητες και αν ο χώρος και οι πόροι επαρκούν για δεύτερο παιδί.
Αν τα δύο παιδιά είναι αδέλφια, η αξιολόγηση λαμβάνει υπόψη τη διατήρηση του δεσμού μεταξύ τους και την κοινή τοποθέτηση όπου αυτή είναι προς το συμφέρον τους.
Υιοθεσία Παιδιού με Αναπηρία: Τι να Γνωρίζετε
Αυτή είναι ίσως η πιο αλτρουιστική επιλογή — και η πιο ρεαλιστικά απαιτητική. Τα παιδιά με αναπηρία αποτελούν ένα σημαντικό τμήμα των παιδιών στα ιδρύματα που αναμένουν οικογένεια.
Οικονομική στήριξη: Κατά την αναδοχή, το μηνιαίο επίδομα είναι 750 ευρώ για παιδιά με πιστοποιημένη αναπηρία (πιστοποίηση από ΚΕΠΑ), αντί για 525 ευρώ στη συνήθη κατηγορία. Η ενίσχυση αυτή είναι αφορολόγητη και μπορεί να συνεχιστεί ακόμη και μετά την ενηλικίωση σε περιπτώσεις αναγνωρισμένης αναπηρίας.
Επαγγελματική αναδοχή: Για παιδιά με πολύ υψηλές ανάγκες (πιστοποιημένη αναπηρία τουλάχιστον 67% ή νοητική αναπηρία τουλάχιστον 50%), υπάρχει ο θεσμός της επαγγελματικής αναδοχής — μια ειδική μορφή που αμείβεται με 1.850 ευρώ μηνιαίως (μικτά) από τον ΟΠΕΚΑ. Αυτό απευθύνεται σε ανθρώπους που θέλουν να κάνουν την παροχή φροντίδας κύρια επαγγελματική δραστηριότητα.
Εξειδικευμένη εκπαίδευση: Αν σκέφτεστε να υιοθετήσετε παιδί με αναπηρία, η 4η ενότητα των υποχρεωτικών σεμιναρίων — που αφορά ειδικά αναπηρία και ειδικές ανάγκες — είναι απαραίτητη.
Δωρεάν λήψη
Αποκτήστε το Greece — Quick-Start Checklist
Όλο το άρθρο σε εκτυπώσιμη λίστα ελέγχου — μαζί με σχέδια δράσης και οδηγούς αναφοράς που μπορείτε να χρησιμοποιήσετε σήμερα.
Υιοθεσία Μετά Αναδοχή: Πώς Λειτουργεί
Αυτό είναι ένα από τα πιο συνηθισμένα σενάρια — και από τα πιο ανθρώπινα. Μια οικογένεια δέχεται ένα παιδί ως ανάδοχο, αναπτύσσει δεσμό μαζί του, και θέλει να το κρατήσει οριστικά.
Η αναδοχή μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να οδηγήσει σε υιοθεσία, αλλά αυτό δεν είναι αυτόματο. Πρέπει να πληρούνται οι νόμιμες προϋποθέσεις και να ακολουθηθεί η προβλεπόμενη δικαστική διαδικασία.
Η προηγούμενη αναδοχή μπορεί να παρέχει στοιχεία στην αξιολόγηση, αλλά δεν παρακάμπτει τις νόμιμες προϋποθέσεις ή τη δικαστική διαδικασία.
Ο Οδηγός Αναδοχής και Υιοθεσίας στην Ελλάδα καλύπτει αναλυτικά τη μετάβαση από αναδοχή σε υιοθεσία και τα ειδικά βήματα για κάθε ιδιαίτερη περίπτωση.
Το Πρόγραμμα «Πρώτη Αγκαλιά»: Αναδοχή Βρεφών από τη Γέννηση
Ένας ειδικός τύπος αναδοχής που αξίζει ιδιαίτερη αναφορά είναι το πρόγραμμα «Πρώτη Αγκαλιά». Απευθύνεται σε οικογένειες που επιθυμούν να υποδεχτούν βρέφη που παραμένουν σε μαιευτήρια χωρίς να έχει τοποθετηθεί γι' αυτά οικογένεια — συχνά βρέφη που η βιολογική μητέρα αδυνατεί ή αρνείται να αναλάβει.
Η αναδοχή μέσω «Πρώτη Αγκαλιά» διαρκεί συνήθως από 3 έως 12 μήνες, κατά τους οποίους το βρέφος ζει στο σπίτι της ανάδοχης οικογένειας. Η αναδοχή μπορεί να εξελιχθεί σε υιοθεσία μόνο αν πληρούνται οι νόμιμες προϋποθέσεις και ακολουθηθεί δικαστική διαδικασία· δεν είναι εγγυημένο.
Αδέλφια: Η Μεγαλύτερη Ανθρωπιστική Προτεραιότητα
Ένα θέμα που δεν συζητείται αρκετά είναι η τοποθέτηση αδελφών. Η αξιολόγηση λαμβάνει υπόψη τη διατήρηση του δεσμού μεταξύ αδελφών.
Αν δηλώσετε ότι είστε ανοιχτοί στο να αναλάβετε δύο ή περισσότερα αδέλφια, το σύστημα μπορεί να εξετάσει περισσότερες αντιστοιχίσεις που αφορούν ομάδες αδελφών.
Ποιο Μονοπάτι Είναι Κατάλληλο για Εσάς
Δεν υπάρχει καλύτερη ή χειρότερη επιλογή — υπάρχει η επιλογή που ταιριάζει στην οικογένειά σας και στο παιδί που χρειάζεται εσάς. Αν ανήκετε σε κάποια από τις παραπάνω κατηγορίες, μη διστάσετε: το ελληνικό σύστημα έχει σχεδιαστεί για να καλύπτει ακριβώς αυτή την ποικιλία περιπτώσεων.
Αποκτήστε δωρεάν: Greece — Quick-Start Checklist
Κατεβάστε το Greece — Quick-Start Checklist — έναν εκτυπώσιμο οδηγό με λίστες ελέγχου, πρότυπα και σχέδια δράσης που μπορείτε να χρησιμοποιήσετε σήμερα.